بازار انرژی خورشیدی آمریکا: ‘آخرین آمار و تحلیل’
ایران سولار | صنعت انرژیهای تجدیدپذیر در ایالات متحده با شتابی فراتر از پیشبینیها در حال بازتعریف ساختار انرژی این کشور است و انرژی خورشیدی، بیرقیب در کانون این تحول قرار دارد. این منبع پاک اکنون نه تنها چهره شبکه برق آمریکا را دگرگون کرده، بلکه به محرک اصلی تولید داخلی و اشتغالزایی تبدیل شده است. برای هر فعال اقتصادی یا متخصص انرژی، درک روندهای حاکم بر بازار ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ ایالات متحده حیاتی است. این مقاله با استناد به تازهترین گزارشهای «مرور سال ۲۰۲۴» و دادههای سه ماهه ۲۰۲۵، تحلیلی جامع از رکوردشکنیهای پیاپی، چالشهای بخش مسکونی و جهش تولید داخلی ارائه میدهد.
رکوردشکنی تاریخی در ۲۰۲۴: عبور از مرزهای انتظار
سال ۲۰۲۴ به عنوان سالی تاریخساز در صنعت فتوولتائیک آمریکا تثبیت شد. بر اساس گزارشهای جدید، ایالات متحده در این سال موفق به نصب نزدیک به ۵۰ گیگاوات (GW) ظرفیت جدید خورشیدی شد که نشاندهنده رشد چشمگیر ۲۱ درصدی نسبت به سال رکوردشکن ۲۰۲۳ است. این جهش خیرهکننده، جایگاه انرژی خورشیدی را بیش از پیش مستحکم کرد؛ به طوری که در سال ۲۰۲۴، خورشید مسئول تأمین ۶۶ درصد از کل ظرفیت جدید تولید برق اضافه شده به شبکه آمریکا بود. این آمار نشان میدهد که انرژی خورشیدی دیگر یک منبع جایگزین نیست، بلکه جریان اصلی توسعه زیرساختهای انرژی در بزرگترین اقتصاد جهان است.
محرکهای رشد: از قانون IRA تا جهش تولید داخلی
تداوم این رشد انفجاری در سالهای ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ تصادفی نیست. در حالی که قانون کاهش تورم (IRA) همچنان به عنوان سنگ بنای ثبات مالی عمل میکند، عامل جدیدی به نام «رونق تولید داخلی» وارد معادلات شده است. تا پایان سه ماهه سوم ۲۰۲۵، ظرفیت تولید ماژول خورشیدی در خاک آمریکا به بیش از ۶۰ گیگاوات رسید که نشاندهنده یک تحول ساختاری در زنجیره تأمین است. این بومیسازی زنجیره تأمین، ریسکهای ژئوپلیتیک را کاهش داده و در کنار تثبیت قیمتها، اطمینان خاطر بیشتری برای توسعهدهندگان پروژههای بزرگ فراهم کرده است.
تحلیل دینامیک بخشهای مختلف بازار
برای داشتن تصویری دقیق، باید عملکرد متفاوت بخشهای بازار در سالهای ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ را واکاوی کرد؛ جایی که بخش نیروگاهی میتازد و بخش مسکونی در حال گذار است.
۱. بخش نیروگاهی (Utility-Scale): ستون فقرات صنعت
بخش نیروگاهی همچنان موتور محرک بلامنازع این صنعت است. در سال ۲۰۲۴، این بخش به تنهایی با نصب رکوردشکن ۴۱.۴ گیگاوات، رشدی ۳۳ درصدی را تجربه کرد. شرکتهای بزرگ برق و خریداران شرکتی (Corporate Buyers)، با قراردادهای خرید برق (PPA) بلندمدت، توسعه مزارع خورشیدی عظیم را تسریع کردهاند. ایالت تگزاس در این بخش پیشتاز است و سهم قابل توجهی از ظرفیتهای جدید را به خود اختصاص داده است.
۲. بخش مسکونی (Residential): چالش و انطباق
برخلاف بخش نیروگاهی، بازار خورشیدی مسکونی در سال ۲۰۲۴ با انقباض روبرو شد و کاهشی حدود ۳۲ درصدی را تجربه کرد. این افت عمدتاً ناشی از نرخهای بهره بالا و تغییرات ساختاری در سیاستهای «نت میترینگ» کالیفرنیا (گذار به NEM 3.0) بود. با این حال، دادههای اواخر ۲۰۲۴ و ۲۰۲۵ نشاندهنده آغاز روند بهبود و انطباق بازار است. نکته کلیدی در این بخش، افزایش شدید نرخ اتصال سیستمهای ذخیرهسازی (باتری) به پنلهای خانگی است که ارزش افزوده جدیدی برای مشترکین ایجاد کرده است.
۳. بخش تجاری و اجتماعی (Community Solar)
بخش تجاری و اجتماعی در سال ۲۰۲۴ رکوردهای جدیدی را ثبت کردند. به ویژه مدل «خورشیدی اجتماعی» که با رشد در ایالتهایی نظیر نیویورک و ایلینوی، امکان دسترسی به انرژی پاک را برای اجارهنشینان و اقشار کمدرآمد فراهم کرده است. این بخشها به عنوان نقاط روشن بازار، پتانسیل رشد پایداری را در سالهای آتی نشان میدهند.
چشمانداز ۲۰۲۵ و فراتر از آن: عصر ذخیرهسازی و پایداری
با عبور از نیمه سال ۲۰۲۵، دادهها نشان میدهند که صنعت خورشیدی همچنان در مسیر صعودی قرار دارد. در سه ماهه سوم ۲۰۲۵ به تنهایی، بیش از ۱۱ گیگاوات ظرفیت جدید نصب شده است. تحلیلگران SEIA و وود مکنزی (Wood Mackenzie) پیشبینی میکنند که طی پنج سال آینده، ظرفیت نصب سالانه در بازه ۴۰ تا ۴۵ گیگاوات تثبیت شود.
نقش حیاتی ذخیرهسازی انرژی
آینده این صنعت با باتریها گره خورده است. در سال ۲۰۲۵، بیش از ۸۵ درصد از ظرفیتهای جدید خورشیدی در مقیاس نیروگاهی و درصد بالایی از پروژههای مسکونی به همراه سیستم ذخیرهسازی نصب میشوند. این همافزایی، مشکل تناوب تولید را حل کرده و خورشید را به یک منبع انرژی “پایه” و قابل اتکا تبدیل میکند.
موانع پیش رو
علیرغم این چشمانداز روشن، چالشهای زیرساختی همچنان پابرجاست. صفهای طولانی اتصال به شبکه (Interconnection Queues) و کمبود نیروی کار متخصص و همچنین عدم قطعیتهای سیاستهای تجاری، موانعی هستند که صنعت باید برای حفظ شتاب خود بر آنها غلبه کند. با این حال، با توجه به سرمایهگذاریهای عظیم در مدرنسازی شبکه و بلوغ زنجیره تأمین داخلی، صنعت خورشیدی آمریکا مستحکمتر از هر زمان دیگری به پیش میرود.